Η ιοντική ασπίδα για τα διαπλανητικά διαστημόπλοια είναι πλέον πραγματικότητα

Βρετανοί επιστήμονες εφεύραν μια μίνι-μαγνητόσφαιρα για να προστατεύσει τους αστροναύτες κατά τη διάρκεια των ηλιακών καταιγίδων. Μιμούμενοι το φυσικό προστατευτικό περιβάλλον της Γης, οι ερευνητές έχουν κατασκευάσει σε μικροκλίμακα μια προστατευτική μαγνητική φυσαλίδα αφενός ενεργειακά αποδοτική και αφετέρου πολύ ισχυρή ασπίδα η οποία εκτρέπει τα επικίνδυνα σωματίδια.

Οι αστροναύτες του προγράμματος Απόλλων στις δεκαετίες του 1960 και 70 που περπάτησαν στο Φεγγάρι και στο διάστημα είναι οι μόνοι άνθρωποι που βρέθηκαν μακριά από τη φυσική ασπίδα της Γης, την γήινη μαγνητόσφαιρα. Αλλά τα ταξίδια αυτά κρατούσαν το πολύ 8 μέρες και ήταν πιθανόν να μην συναντήσουν ιδιαίτερα ηλιακές καταιγίδες. Φυσικά ένα ταξίδι στον Άρη - διάρκειας 18 μηνών τουλάχιστον - είναι σχεδόν βέβαιο ότι οι αστροναύτες θα διασταυρωθούν με ηλιακές θανατηφόρες καταιγίδες.

Όμως το διαστημικό ταξίδι κατά τη διάρκεια μιας ηλιακής καταιγίδας μόλις 'έγινε' λίγο λιγότερο ριψοκίνδυνο. Επιστήμονες στη Βρετανία που εργάζονται στο Εργαστήριο Rutherford κοντά στην Οξφόρδη και σε άλλα πανεπιστήμια έχουν δοκιμάσει μια μίνι-μαγνητόσφαιρα που περιβάλλει ένα μοντέλο διαστημικού οχήματος στο εργαστήριο. Αποδεικνύεται ότι το μοντέλο τους προσφέρει σχεδόν απόλυτη προστασία από τα ηλιακά σωματίδια με υψηλή ενέργεια.

Αυτό το εκπληκτικό επίτευγμα είναι ένα μεγάλο βήμα για την προστασία των ευαίσθητων ηλεκτρονικών συσκευών και του ευαίσθητου ανθρώπινου σώματος από τα αποτελέσματα της ραδιενέργειας, στις μακρινές επανδρωμένες αποστολές για άλλους πλανήτες.

Μπορεί να ακούγεται σαν επιστημονική φαντασία, αλλά οι μελλοντικοί αστροναύτες μπορεί να δίνουν διαταγή: "Σηκώστε τις Ασπίδες" αν αυξηθούν οι ηλιακές καταιγίδες κατά τη διάρκεια του ταξιδιού των 60 εκατομμυρίων χιλιομέτρων προς τον Άρη.

Το Ιανουάριο του 2008, ο Ruth Bamford (επικεφαλής ερευνητής από το Εργαστήριο Rutherford Appleton) είχε δημιουργήσει μια μίνι έκδοση μιας μαγνητικής ασπίδας που δρούσε ως "φυσαλίδα" σε ένα ρεύμα ιόντων. Καθώς τα ιόντα είναι φορτισμένα, θα μπορούσαν να απομακρυνθούν από ένα μαγνητικό πεδίο, γι αυτό και το μαγνητικό πεδίο θα δρα ως φράγμα για να αποτρέψει τις διαδρομές αυτών των ιόντων γύρω από το διαστημόπλοιο που περιβάλλεται από το μαγνητικό πεδίο. Το μόνο που έπρεπε να γίνει ήταν να κατασκευαστεί σε κλίμακα αυτή η ιδέα και στη συνέχεια να τοποθετήσουν ένα διαστημόπλοιο στο μέσο του προστατευόμενου χώρου.

Τον Ιανουάριο η πρόταση τους είχε ένα μεγάλο μειονέκτημα. Ήταν η μεγάλη ποσότητα της ενέργειας που χρειαζόταν για να τροφοδοτήσει το σύστημα. Για να φτιαχτεί μία σταθερή μίνι μαγνητόσφαιρα στο μέγεθος του διαστημόπλοιου χρειάζεται μια τεράστια ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας ή θα πρέπει να ήταν η μαγνητόσφαιρα ιδιαίτερα αποδοτική και συμπαγής για να μην ξοδεύεται τόση ενέργεια. Και η δεύτερη λύση - καθώς αφορά μεγάλα διαστημικά ταξίδι - ήταν η πιο σωστή που έπρεπε να εξετάσουν οι επιστήμονες. Η μίνι-μαγνητόσφαιρα θα έπρεπε να είναι μια πολύ αποδοτική συσκευή.

Έντεκα μήνες όμως αργότερα φαίνεται ότι η βρετανική ομάδα έχει βρει την απάντηση στο πρόβλημα της ενέργειας. Σε μια δημοσίευση τους στο περιοδικό Plasma Physics and Controlled Fusion, γράφουν ότι έχουν επινοήσει ένα σύστημα που δεν θα είναι μεγαλύτερο από ένα μεγάλο γραφείο, ενώ θα χρησιμοποιεί την ίδια ενέργεια με ένα ηλεκτρικό βραστήρα. Δύο μίνι μαγνητόσφαιρες θα περιέχονται μέσα σε δύο μίνι δορυφόρους, οι οποίοι θα βρίσκονται έξω από το κύριο διαστημόπλοιο. Όταν θα υπάρχει μια αύξηση στην ηλιακή ροή του ανέμου, ή όταν πλησιάζει ένα νέφος ιδιαίτερα ενεργητικών σωματιδίων λόγω μιας έκλαμψης ή μιας στεφανιαίας εκτίναξης μάζας (CME), οι δύο μαγνητόσφαιρες μπορούν να 'ανάβουν' και τα ηλιακά ιόντα θα εκτρέπονται μακριά από το διαστημόπλοιο.

Τα πρώτα πειράματα έχουν δείξει ότι η μαγνητική 'ασπίδα' θα σώζει τους αστροναύτες από τις θανατηφόρες ηλιακές καταιγίδες, λέει ο Ruth Bamford.

Ο Bob Bingham, θεωρητικός φυσικός στο Πανεπιστήμιο του Strathclyde, αναλύει γιατί αυτή η τεχνολογία είναι σημαντική:

"Οι ηλιακές καταιγίδες και οι άνεμοι είναι ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τα ταξίδια στο βαθύ διάστημα. Αν κτυπήσει μία τέτοια καταιγίδα όχι μόνο θα καταστρέψει τα ηλεκτρονικά είδη του διαστημόπλοιου αλλά οι αστροναύτες θα μοιάζουν σαν να έχουν ψηθεί στο φούρνο. Θα ήταν σαν να ήταν κοντά στην έκρηξη της Χιροσίμα. Το δέρμα τους θα ήταν καμένο, τα μαλλιά και τα δόντια των αστροναυτών θα είχαν πέσει και τα εσωτερικά όργανα θα είχαν μεγάλες βλάβες. Το σύστημα αυτό των βρετανών φυσικών δημιουργεί ένα μαγνητικό πεδίο σαν φυσαλίδα που θα απομακρύνει την επικίνδυνη ακτινοβολία μακριά από το διαστημικό όχημα ".

Ο Bingham πρόσθεσε ότι η ομάδα κατοχύρωσε με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας αυτή την τεχνολογία και ελπίζει σε πέντε χρόνια να έχει φτιάξει ένα πρωτότυπο σε πλήρες μέγεθος.

physics4u.gr

Ισχυροί σεισμοί «κυοφορούνται» στην Ανατολία...

Τρεις ισχυρούς σεισμούς στην Ανατολία περιμένει μέσα στην επόμενη τριετία το Εργαστήριο Γεωφυσικής του ΑΠΘ, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο μεσοπρόθεσμης πρόγνωσης σεισμών. Οπως ανακοίνωσε σε επιστημονικό συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, ο πρώτος από τους σεισμούς αναμένεται στα τέλη του επόμενου έτους και θα είναι μεγαλύτερος των 6 Ρίχτερ. Ωστόσο, δεν δόθηκαν στη δημοσιότητα στοιχεία για την περιοχή που εκτιμάται ότι θα πλήξει. Ανάλογης έντασης γεγονότα έχει προβλέψει το εργαστήριο για τις ακτές της Κροατίας, τη νότια Ιταλία και τη δυτική Μεσόγειο.

Ο σεισμολόγος στο ΑΠΘ κ. Μαν. Σκορδίλης μίλησε χθες, δεύτερη ημέρα του 3ου Πανελληνίου Συνεδρίου Αντισεισμικής Μηχανικής, για τις 21 περιοχές σε όλο τον κόσμο στις οποίες αναμένεται ισχυρός σεισμός μέσα στην επόμενη 3ετία, με βάση τη μέθοδο της μεσοπρόθεσμης πρόγνωσης σεισμών. «Πρόκειται για περιοχές που βρίσκονται στην Ιαπωνία, την Καλιφόρνια, τη δυτική Μεσόγειο, τη νότια Ιταλία, τις δαλματικές ακτές και την Ανατολία. Περιοχές όπου παρατηρείται επιτάχυνση της σεισμικής παραμόρφωσης σε μια ευρεία περιοχή και επιβράδυνση σε μια πιο περιορισμένη. Αυτή είναι και η ένδειξη ότι επίκειται ένας ισχυρός σεισμός», ανέφερε ο κ. Σκορδίλης, σημειώνοντας ότι οι προγνώσεις μπορεί να έχουν απόκλιση έως 2,5 έτη ως προς το χρόνο γένεσης του σεισμού, 0,4 Ρίχτερ ως προς το μέγεθος και 150 χλμ. όσον αφορά στη θέση του επικέντρου.

Ωστόσο, το Εργαστήριο δεν έδωσε περισσότερα στοιχεία στη δημοσιότητα για τη θέση των αναμενόμενων σεισμών της Ανατολίας, ενώ απέφυγε επιμελώς να αναφερθεί και στην Ελλάδα. Ο κ. Σκορδίλης φρόντισε να σημειώσει ότι οι σχετικές εργασίες έχουν δημοσιευθεί σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά, τονίζοντας ότι αυτός είναι ο πλέον ενδεδειγμένος τρόπος. «Προκειμένου μια επιστημονική ομάδα να ισχυριστεί ότι πέτυχε σε μια πρόγνωση για σεισμό, πρέπει να έχει δημοσιεύσει ερευνητική εργασία σε έγκυρο επιστημονικό περιοδικό», ανέφερε.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 6/11/2008

Εντοπίστηκαν οι σοροί των χειριστών του Apache

Διήμερο στρατιωτικό πένθος κηρύσσεται στις Ένοπλες Δυνάμεις, με απόφαση του υπουργού Εθνικής Αμυνας Ευ.Μεϊμαράκη, για τον τραγικό θάνατο των δύο χειριστών του ελικοπτέρου Apache, που έπεσαν κατά την εκτέλεση του καθήκοντος.

Η κηδεία του κυβερνήτη θα γίνει την Παρασκευή στις 3 το μεσημέρι από τον ιερό ναό Αγίας Παρασκευής Λειβαδιάς και του συγκυβερνήτη θα γίνει επίσης στις 3 το μεσημέρι από τον ιερό ναό της Αναλήψεως στη συνοικία Αβέρωφ στη Λάρισα.

Τα συλλυπητήριά του εξέφρασε στις οικογένειες των θυμάτων ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας: «Το τραγικό ατύχημα που στέρησε την ζωή των δυο αξιωματικών του Στρατού Ξηράς, οι οποίοι έπεσαν στο βωμό της συνεισφοράς στην πατρίδα, μας θλίβει βαθύτατα όλους. Εκφράζω τη βαθιά μου οδύνη, όπως και όλου του ελληνικού λαού, στις οικογένειες των αδικοχαμένων στρατιωτικών».

Κατά τη διάρκεια του στρατιωτικού πένθος, οι σημαίες θα κυματίζουν μεσίστιες στις στρατιωτικές μονάδες, υπηρεσίες και καταστήματα.

Ο υπουργός εξέφρασε τα ειλικρινή συλλυπητήριά του και τη βαθύτατη θλίψη του προς τις οικογένειες των άτυχων χειριστών για την απώλεια των αγαπημένων τους προσώπων.

Tη βαθιά λύπη της κυβέρνησης για τους δύο αξιωματικούς εξέφρασε και κυβερνητικός εκπρόσωπος Ευ.Αντώναρος. «Εκφράζουμε τη συμπαράστασή και τα συλλυπητήρια προς τους οικείους των άτυχων αξιωματικών μας» είπε.

Η πολιτική εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ για θέματα Εθνικής Aμυνας, Βάσω Παπανδρέου εξέφρασε βαθιά θλίψη για τον θάνατο των δύο χειριστών, αλλά και ανησυχία για τα μεγάλα προβλήματα στην Αεροπορία Στρατού.

Από το ΚΚΕ εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση: «Ο θάνατος των δύο πιλότων φέρνει και πάλι στην επιφάνεια με δραματικό τρόπο τις συνθήκες που εκπαιδεύονται και ασκούνται οι πιλότοι της Πολεμικής Αεροπορίας, συνθήκες εντατικοποίησης και σωματικής εξουθένωσης. Η κυβέρνηση φέρνει και γι' αυτό τις πολιτικές ευθύνες, τις ίδιες που έχουν διαχρονικά όλες οι κυβερνήσεις».

Τα αίτια του δυστυχήματος διερευνώνται απο Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων.

Τα πτώματα των δύο άτυχων χειριστών βρέθηκαν το πρωί της Πέμπτης απανθρακωμένα και δεμένα με τις ζώνες ασφαλείας στις θέσεις τους. Το στρατιωτικό ελικόπτερο τύπου Apache κατέπεσε στην περιοχή της Κύμης στην Εύβοια, την Τετάρτη.

Νεκροί είναι ο ταγματάρχης Δημήτρης Σκούρας, 36 ετών, και ο λοχαγός Αθανάσιος Κακαμπάκος 33 ετών.

Τα συντρίμμια του στρατιωτικού ελικοπτέρου εντοπίσθηκαν σε χαράδρα 300 μέτρων στην περιοχή του Μοναστηριού του Σωτήρος, ωστόσο η προσέγγιση από τους διασώστες ήταν δύσκολη λόγω των συνεχών εκρήξεων που σημειώνονταν εώς νωρίς το πρωί της Πέμπτης.

Το Apache συμμετείχε σε νυχτερινή άσκηση και ήταν οπλισμένο και γεμμάτο καύσιμα, καθώς μόλις είχε σηκωθεί από τη βάση της Τανάγρας.

Το ελικόπτερο κατέπεσε κοντά σε κατοικημένη περιοχή. Στην επιχείρηση εντοπισμού των δύο χειριστών συμμετείχαν στρατιώτες, αστυνομικές και πυροσβεστικές δυνάμεις, καθώς και δύο ελικόπτερα τύπου super puma.

Το ελικόπτερο τύπου Apache της Αεροπορίας Στρατού με διμελές πλήρωμα συνετρίβη στις 8:15 το βράδυ της Τετάρτης βορειοδυτικά της Κύμης στην Εύβοια, για άγνωστους μέχρι στιγμής λόγους, ενώ συμμετείχε σε άσκηση μαζί με ένα ακόμη ελικόπτερο του ίδιου τύπου.

Τα δύο ελικόπτερα AH 64-A είχαν απογειωθεί στις 19:30 με καλές καιρικές συνθήκες σε προγραμματισμένη εκπαιδευτική δραστηριότητα. Τα ελικόπτερα είχαν μετασταθμεύσει από το Στεφανοβίκειο στην Τανάγρα προκειμένου να εκτελέσουν επιχείρηση αξιολόγησης πυροβολαρχίας Hawk.

in.gr

Η ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΟΜΠΑΜΑ

Με δεδομένη την τεράστια επιρροή των Ηνωμένων Πολιτειών στο διεθνές γίγνεσθαι, το παγκόσμιο ενδιαφέρον που συνοδεύει την άνοδο του Μπάρακ Ομπάμα στον αμερικανικό προεδρικό θώκο είναι και ευεξήγητο και δικαιολογημένο. Ιδιαίτερα προκειμένου για λαούς, όπως εμείς, οι τύχες των οποίων επηρεάζονται αμεσότερα από τις αμερικανικές επιλογές. Φυσικό δε είναι η γενική προσοχή να επικεντρώνεται, επί του παρόντος, στα μέτρα που λαμβάνει η Ουάσινγκτον για την αντιμετώπιση της χρηματο-οικονομικής κρίσης και στις συναφείς προθέσεις του νέου προέδρου.

Τουλάχιστον ίσης, όμως, σημασίας είναι και οι κεντρικές κατευθύνσεις της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Στις οποίες αρκετοί – τόσο εντός, όσο, κυρίως, εκτός αμερικανικών συνόρων και ειδικότερα στην Ευρώπη – αναμένουν η κυβέρνηση Ομπάμα να επιφέρει ριζικές αλλαγές. Ενώ πολύ πιθανότερο είναι, εκτός φυσικά αν μεσολαβήσουν απρόβλεπτα γεγονότα – η 11^η Σεπτεμβρίου 2001 αποτελεί διδακτικό προηγούμενο – οι μέχρι σήμερα εξωτερικοί προσανατολισμοί των ΗΠΑ να παραμείνουν στις γενικές τους γραμμές αμετάβλητοι. Με την προσωπικότητα, ωστόσο, του κ. Ομπάμα – ενός νέου την ηλικία, χαρισματικού, και, όπως κατεδείχθη και κατά την προεκλογική εκστρατεία, ρεαλιστή και ανθεκτικού πολιτικού ανδρός – να εναποθέτει τη σφραγίδα της στην υλοποίησή τους. Υπ’όψιν δε, ότι στον διεθνή χώρο, όπως και στη ζωή γενικότερα, η επιτυχία μιας στρατηγικής επιλογής κρίνεται συχνά από την αποτελεσματικότητα των επί μέρους χειρισμών.

Ειδικότερα σε ό,τι αφορά στη διεθνή εικόνα των Ηνωμένων Πολιτειών, η αλλαγή προεδρικής φρουράς ασφαλώς θα λειτουργήσει θετικά. Δικαίως ή αδίκως, η εκτός αμερικανικών συνόρων δημοτικότητα του προέδρου Μπους έχει πληγεί δεινώς – με αρνητικές επιπτώσεις και σε εκείνη της χώρας του. Και ως εκ τούτου, ο κ. Ομπάμα εγκαινιάζει την προεδρική του θητεία με το πλεονέκτημα μιας εξ αντιδιαστολής ευμενούς έναντί του διάθεσης της διεθνούς κοινής γνώμης. Ενώ στη θετική αυτή αντιμετώπισή του συμβάλλει σε αρκετές περιπτώσεις και ο κοινωνικός συμβολισμός της φυλετικής του ταυτότητας. Όμως, η διεθνής «ομπαμαμανία» έχει πιθανότατα ημερομηνία λήξης.

Διότι στη ρίζα του αντιαμερικανισμού δεν είναι οι προσωπικές ιδιαιτερότητες του εκάστοτε προέδρου, αλλά η τεράστια ανισορροπία ισχύος μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του υπόλοιπου κόσμου. Ως η μόνη υπερδύναμη, οι ΗΠΑ μοιραίως προκαλούν τις αντιδράσεις, αλλά και τον φθόνο, ή και το μίσος, πολλών – μεταξύ των οποίων και ουκ ολίγοι εκ των αντλούντων οφέλη από την επιρροή τους. Είναι το τίμημα της ισχύος. Το οποίο καταβάλλεται – και θα καταβάλλεται – από τους Αμερικανούς, είτε ενεργούν «αποτρεπτικά», είτε «προληπτικά», είτε «μονομερώς», είτε «πολυμερώς». Με τις διακρίσεις αυτές, άλλωστε, να στερούνται ως επί το πολύ πρακτικού αντικρίσματος – και να προσφέρονται κυρίως ως προπαγανδιστικά πυροτεχνήματα, ή ως θέματα για πανεπιστημιακές πραγματείες.

Κατά τα άλλα, παρά τους ισχυρισμούς που ενίοτε διατυπώνονται περί τέλους της αμερικανικής πρωτοκαθεδρίας, αρκεί μια προσεκτική ματιά στο διεθνές γίγνεσθαι για να γίνει αντιληπτό ότι η Ουάσινγκτον παραμένει ο παγκόσμιος εξισορροπιστής. Πρόκειται για ένα κρίσιμο ρόλο – για τον Δυτικό Κόσμο, καίριας σημασίας – στον οποίο καμία άλλη δύναμη ή συνδυασμός δυνάμεων δεν μπορεί σήμερα και δεν πρόκειται στο ορατό μέλλον να την υποκαταστήσει. Και τον οποίο ρόλο ο νέος πρόεδρος θα συνεχίσει κατ’ ανάγκην και αυτός να ασκεί. Καθώς επιστροφή των Ηνωμένων Πολιτειών στην παλαιότερη απομονωτική πολιτική τους αποκλείεται, λόγω των οφθαλμοφανών κινδύνων για την ίδια την αμερικανική ασφάλεια που συνεπάγεται. Σχεδόν αναπόφευκτα, άρα, ο πρόεδρος Ομπάμα με τη σειρά του θα υποστεί, εν καιρώ, κάμψη της διεθνούς δημοφιλίας του. Απολαμβάνοντας, πάντως, εν τω μεταξύ, έναν, αβέβαιης διάρκειας, «μήνα του μέλιτος» με το παγκόσμιο κοινό – τον οποίον ασφαλώς δεν θα παραλείψει να αξιοποιήσει υπέρ των αμερικανικών συμφερόντων.

Οι προεκλογικές τοποθετήσεις του κ. Ομπάμα τείνουν να επιβεβαιώσουν τις γενικές αυτές επισημάνσεις.

Σύμφωνα με την έγκυρη – και, σημειωτέον, στηρίξασα την υποψηφιότητα Ομπάμα – αμερικανική εφημερίδα “Ουάσινγκτον Ποστ”: «Οι πολυ-διαφημισθείσες διαφορές μεταξύ Τζον Μακ Κέιν και Μπάρακ Ομπάμα για τον πόλεμο στο Ιράκ ενδέχεται να συσκοτίζουν μια σημαντική ομοιότητα μεταξύ των σκληροπυρηνικών (hawkish) απόψεών τους ως προς τη χρησιμοποίηση της αμερικανικής στρατιωτικής ισχύος σε άλλα μέρη....και οι δύο επέδειξαν διάθεση αποστολής αμερικανικών δυνάμεων πέραν των θαλασσών, τόσο για στρατηγικούς, όσο και για ανθρωπιστικούς σκοπούς. Και οι δύο είναι σύμφωνοι για ένα τρόπο ενεργείας στο Αφγανιστάν που θα μπορούσε να οδηγήσει στη μακροπρόθεσμη εμπλοκή Αμερικανών στρατιωτών...Και οι δύο ευνοούν την επαύξηση των [αμερικανικών] ενόπλων δυνάμεων, ο Ομπάμα κατά 92,000...Και οι δύο συμμερίζονται αυτό που ο Andrew Bacevich αποκαλεί “σιωπηρή συναίνεση εξαναγκάζουσα τις Ηνωμένες Πολιτείες σε μόνιμη στρατιωτική πρωτοκαθεδρία”...»

Αλλά και ως προς το Ιρακινό, κατά την τρέχουσα φάση του ζητήματος – με τον σημερινό Αμερικανό πρόεδρο να έχει, κατά την έκφραση Γάλλου διανοουμένου, «κερδίσει, χάρις στην επιμονή του, τον πόλεμο»– οι θέσεις Ομπάμα και κυβέρνησης Μπους οριακά μόνο διαφοροποιούνται. Βέβαια, σε αντίθεση, όχι μόνο με τον αντίπαλό του κ. Μακ Κέιν, αλλά και με την πάλαι ποτέ εσωκομματική του ανταγωνίστρια κυρία Κλίντον, ο κ. Ομπάμα, ως ελάχιστα γνωστός τότε πολιτειακός βουλευτής, είχε ήδη από το 2002 αντιταχθεί στην εισβολή. Κατά τη διάρκεια, όμως, της προεκλογικής εκστρατείας, προσήρμοσε επανειλημμένως τη στάση του στις μεταβαλλόμενες τοπικές ιρακινές πραγματικότητες. Οι δε πιο πρόσφατες τοποθετήσεις του σχετικά με την απεμπλοκή από το Ιράκ δεν διαφέρουν ουσιωδώς από τις παρούσες στοχεύσεις της κυβέρνησης Μπους, ούτε ως προς το χρονοδιάγραμμα και τις πολιτικο-στρατιωτικές προϋποθέσεις για την απόσυρση του κύριου όγκου της αμερικανικής δύναμης, ούτε όσον αφορά στην ανάγκη να παραμείνει στην ιρακινή επικράτεια «μικρό», πλην απροσδιόριστου μεγέθους, μέρος της δύναμης αυτής.

Ενώ σύγκλιση, ή και σύμπτωση, των απόψεων του κ. Ομπάμα με εκείνες του Ρεπουμπλικανού συνυποψηφίου του και, ιδίως, της κυβέρνησης Μπους σημειώνεται και ως προς το σύνολο σχεδόν των λοιπών διεθνών προβλημάτων. Η συμπαράσταση προς το Ισραήλ είναι ομόθυμη – με τον κ. Ομπάμα μάλιστα να επισκέπτεται το εβραϊκό κράτος, διαρκούσης της προεκλογικής εκστρατείας, για να το διακηρύξει. Όπως κοινή είναι η υποστήριξη στη λύση «των δύο κρατών» για το Παλαιστινιακό. Αλλά και η αντίθεση στην πυρηνικοποίηση του Ιράν – σε σχέση με την οποία, ο κ. Ομπάμα έχει δηλώσει κατηγορηματικά ότι «θα αποτελούσε μείζονα απειλή», και ότι «ο κόσμος πρέπει να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο». Διευκρινίζοντας, μάλιστα, ότι για να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο αυτόν ως πρόεδρος, «δεν θα απέσυρε καμιά επιλογή από το τραπέζι» – όπερ προφανώς παραπέμπει σε ενδεχόμενη προσφυγή σε στρατιωτικά μέσα.Ενώ, ως προς τις σχέσεις της Ουάσιγκτον με το NATO, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις άλλες μεγάλες δυνάμεις της Ευρασίας – Ρωσία, Κίνα, Ιαπωνία, Ινδία – οι κατά καιρούς, και άλλωστε μάλλον σπάνιες, τοποθετήσεις του νεοεκλεγέντος προέδρου εν αναμονή ουδέν το ουσιαστικώς διαφορετικό προαναγγέλλουν. (Οι προσεκτικές δηλώσεις του επ’ ευκαιρία της κρίσης στον Καύκασο κινήθηκαν γενικώς προς την κατεύθυνση των αμερικανικών κυβερνητικών χειρισμών, ενώ η αρχική αντίθεσή του προς την συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας που η κυβέρνηση Μπους συνήψε με το Νέο Δελχί εν συνεχεία ήρθη.

Σε ό,τι, τέλος, αφορά στα θέματα της περιοχής μας, ο υποψήφιος Ομπάμα τοποθετήθηκε με τρόπο, όχι μόνο γενικόλογο, αλλά και καθ’όλα συμβατό με την πάγια πολιτική των διαδοχικών αμερικανικών κυβερνήσεων.Με μόνη εξαίρεση την ανοικτή υποστήριξη που παρέσχε στην πρόταση υιοθέτησης από το Κογκρέσο ψηφίσματος κατά της γενοκτονίας των Αρμενίων. Πρόκειται για ένα μη δεσμευτικό για τον πρόεδρο ψήφισμα, την υιοθέτηση του οποίου η τουρκική διπλωματία έχει μέχρι στιγμής κατορθώσει να ματαιώσει – και στο οποίο ενδέχεται να μη δοθεί καν συνέχεια, εάν αποδώσει η «ποδοσφαιρική διπλωματία», που η Άγκυρα πρόσφατα εγκαινίασε έναντι της Αρμενίας.

Λίγες λέξεις εν κατακλείδι για τη σημασία των προσώπων με τα οποία ο κ. Ομπάμα θα στελεχώσει τους φορείς της κυβέρνησής του στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής. Τα ιδαίτερα χαρακτηριστικά τους – ηλικιακά, επαγγελματικά, ιδεολογικά –, όπως άλλωστε και ο ρόλος που θα ανατεθεί στον έμπειρο περί τα εξωτερικά αντιπρόεδρο κ. Μπάιντεν, θα είναι εν πολλοίς ενδεικτικά του γενικού πνεύματος που ο νέος πρόεδρος θα επιχειρήσει να φέρει στην Ουάσινγκτον, αλλά και των προθέσεών του σε σχέση με την αντιμετώπιση συγκεκριμένων επί μέρους προβλημάτων. Υπό το πρίσμα δε αυτό, όλως ιδιαίτερο ενδιαφέρον θα παρουσιάσουν οι επιλογές του προέδρου Ομπάμα για τα υπουργεία εξωτερικών και άμυνας, για το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας και για τις υπηρεσίες πληροφοριών. Κατά τα λοιπά, πάντως, πρέπει αύθις να τονισθεί ότι οι βασικοί προσανατολισμοί της νέας αμερικανικής κυβέρνησης είναι από τώρα, σε γενικές γραμμές, προβλέψιμοι. Πάντοτε, βέβαια, εφ’ όσον δεν μεσολαβήσουν απρόοπτα γεγονότα. Και τα απρόοπτα, όπως γνωρίζουμε, αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του ρευστού μεταψυχροπολεμικού γεωπολιτικού τοπίου.

www.diplomatikoperiskopio.com

Τέσσερα τουρκικά Φάντομ σε χαμηλή πτήση πάνω από το Φαρμακονήσι

Ούτε ένα ούτε δύο αλλά συνολικά τέσσερα τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη τύπου F-4 πέταξαν μόλις τριακόσια μέτρα πάνω από το Φαρμακονήσι, σε μία πτήση βγαλμένη από τα στρατιωτικά εγχειρίδια ως ο ορισμός της «ψυχολογικής» επιχείρησης.

Τα τέσσερα βαριά τουρκικά μαχητικά (πετώντας σε τόσο χαμηλό ύψος -900 πόδια-, δηλαδή λιγότερο από 300 μέτρα πάνω από το έδαφος, κάνουν τρομακτικό θόρυβο) μετείχαν σε σχηματισμό οκτώ αεροσκαφών μαζί με άλλα τέσσερα F-16. Περίπου 33 λεπτά μετά τις δύο το μεσημέρι, τα τέσσερα Φάντομ αποσπάστηκαν από τα F-16 και έκαναν σουρωτήρι το Φαρμακονήσι. Η νησίδα των Δωδεκανήσων (μαζί με το Αγαθονήσι) τους τελευταίους μήνες αποτελεί συνήθη προορισμό για την πραγματοποίηση των τουρκικών τσαμπουκάδων, γεγονός που προφανώς δεν μπορεί να θεωρηθεί τυχαίο.

Την ώρα που τα τουρκικά Φάντομ πετούσαν πάνω από τα ελληνικά εδάφη, τα υπόλοιπα τέσσερα F-16 του σχηματισμού, οπλισμένα με πυραύλους αέρος-αέρος φυλούσαν «καρτέρι», καλύπτοντας τα νώτα των F-4.

Τα τουρκικά αεροσκάφη αναγνωρίστηκαν και αναχαιτίστηκαν εικονικά από ελληνικά μαχητικά. Δύο από τα τέσσερα τουρκικά F-16 επιχείρησαν επικίνδυνους ελιγμούς, καταδιώχθηκαν από τα ελληνικά μαχητικά και νοτιοδυτικά της Χίου καταγράφηκαν σκληρές εικονικές αερομαχίες.

Οι εμπλοκές διήρκεσαν περίπου μισή ώρα, ώσπου τα οκτώ τουρκικά αεροσκάφη βγήκαν από το FIR Αθηνών στις τρεις το μεσημέρι.

Συνολικά την Τρίτη 16 τουρκικά αεροσκάφη παραβίασαν τον εθνικό εναέριο χώρο. Ο σχεδιασμός των πτήσεων των πολεμικών αεροσκαφών της Αγκυρας (δύο σχηματισμοί αποτελούμενοι από οκτώ μαχητικά ο καθένας) δείχνει και τη σαφή επιθετική διάθεση της Τουρκικής Αεροπορίας. Τα οκτώ μαχητικά που εισέβαλαν χωρίς άδεια στο FIR Αθηνών και τον εθνικό εναέριο χώρο ήταν οπλισμένα με πυραύλους αέρος-αέρος. Συνολικά σημειώθηκαν δεκατρείς παραβιάσεις και δύο dogfights (εικονικές αερομαχίες).

ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ, 4/11/2008

ΑΤΙΑ στον ουρανό της Αττικής

«Στενή επαφή» με άγνωστο φωτεινό αντικείμενο είχε πέρυσι, για ώρα, πάνω από την Αττική αεροσκάφος της Ολυμπιακής Αεροπορίας που εκτελούσε το νυχτερινό δρομολόγιο Λονδίνο- Αθήνα.

Η αναφορά του πιλότου, που με έκπληξη είχε δει ότι από τον Αυλώνα μέχρι το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος» το άγνωστο αντικείμενο άλλαζε συνεχώς θέσεις αριστερά και δεξιά του, έθεσε σε συναγερμό το σύστημα αεράμυνας της χώρας, που απογείωσε δύο F-16 επιφυλακής για τον εντοπισμό του! Πολύ περισσότερο που την αναφορά του κυβερνήτη της Ολυμπιακής για περίεργο φωτεινό αντικείμενο επιβεβαίωσαν με όσα είδαν εν συνεχεία από το έδαφος τουλάχιστον 4-5 παρατηρητές και ελεγκτές της Πολιτικής και Πολεμικής Αεροπορίας. Ωστόσο, το «ασυνήθιστου σχήματος» αντικείμενο ούτε τα ραντάρ της Πολεμικής Αεροπορίας κατέγραψαν ούτε οι χειριστές των F-16 εντόπισαν, επιτείνοντας το μυστήριο.

Σύμφωνα με την επίσημη καταγραφή που έχει γίνει στο Ημερολόγιο του Κέντρου Επιχειρήσεων του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας (ΓΕΑ), το περιστατικό έγινε τα ξημερώματα της 11ης Οκτωβρίου 2007.

Η κινητοποίηση των αρμόδιων υπηρεσιών έγινε αμέσως μετά την προσγείωση του αεροσκάφους της Ολυμπιακής στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» (03.27) και αφού ο κυβερνήτης υπέβαλε στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών (ΚΕΠΑΘ) την αναφορά με τις παρατηρήσεις του, που αυτή τη φορά δεν ήταν ρουτίνας. Κατά τον πιλότο, όταν το αεροσκάφος του βρισκόταν στο σημείο ΑΥLΟΝ (περιοχή Αυλώνα Αττικής) διαπίστωσε ότι τον ακολουθούσε «ένα φωτεινό αντικείμενο το οποίο άλλαξε θέσεις δεξιά και αριστερά του». Αυτό συνεχίστηκε μέχρι και που έφθασε μέχρι πάνω από το «Ελευθέριος Βενιζέλος» (την «τελική του ΙLS», για τους ειδικούς).

Συναγερμός

Η αναφορά σήμανε συναγερμό στην Πολιτική Αεροπορία, η οποία με τη σειρά της ειδοποίησε- βάσει των κανονισμών- το Κέντρο Ενημέρωσης Αεράμυνας (ΚΕΝΑ) στην Αθήνα και το Εθνικό Κέντρο Αεροπορικού Ελέγχου (ΕΚΑΕ) στη Λάρισα. Στις 04.20 ειδοποιείται και το Κέντρο Επιχειρήσεων του ΓΕΑ, από τις καταγραφές του οποίου προέρχονται οι πληροφορίες που δημοσιεύουμε.

Ήδη οι εμπλεκόμενες υπηρεσίες έχουν ενεργοποιηθεί για επιβεβαίωση ή ερμηνεία της μαρτυρίας του πιλότου. Η πρώτη επιβεβαίωση ήρθε από τον Πύργο Ελέγχου του «Ελ. Βενιζέλος», το προσωπικό του οποίου ανέφερε ότι «το ιπτάμενο αντικείμενο συνεχίζει να φαίνεται προς την περιοχή της Καρύστου», ενώ ρωτούσε αγωνιωδώς «τι κάνει» για το θέμα η Πολεμική Αεροπορία.

Παράλληλα, από τον υπόγειο «Λαβύρινθο» της Λάρισας, όπου χτυπά η «καρδιά» της εθνικής αεράμυνας, δινόταν η ενημέρωση ότι «δεν φαίνεται τίποτε σε κανένα ραντάρ της Πολεμικής Αεροπορίας».

Λίγο μετά τις 06.00, στο σύστημα που παρακολουθούσε την εξέλιξη της υπόθεσης, προστέθηκε άλλη μία πληροφορία: ο αρχιελεγκτής της μονάδας ραντάρ που βρίσκεται στην κορυφή της Πάρνηθας (2ο ΚΕΠ) ενημέρωσε το ΓΕΑ «ότι βλέπει αυτός και άλλοι συνάδελφοί του ένα φωτεινό αντικείμενο μεγάλο σαν αστέρι, που λάμπει έντονα και έχει απροσδιόριστο ύψος και σχήμα». Μάλιστα ενημέρωσε ότι μέλη του προσωπικού της μονάδας «το έχουν τραβήξει με κάμερα, αλλά δεν φαίνεται κάτι καθαρά».

Από τη συναξιολόγηση όλων των δεδομένων αποφασίστηκε στις 06.23- άγνωστο σε ποιο επίπεδο- η απογείωση δύο μαχητικών F-16 από τη βάση της Νέας Αγχιάλου (111 Πτέρυγα Μάχης) που ήταν σε επιφυλακή (Scramble). Πέντε λεπτά αργότερα, τα F-16 με κωδικό «Κεραυνός 2» απογειώθηκαν για περιοχή Αττικής, Μαραθώνα, Καρύστου. Οι παρατηρητές εδάφους συνέχισαν να παρακολουθούν- στις 06.45 υπάρχει και νέα αναφορά παρατηρητή από την Πάρνηθα, σύμφωνα με την οποία «το αντικείμενο άρχισε να απομακρύνεται και να μικραίνει ανερχόμενο». Η περιπολία των δύο F-16 ολοκληρώθηκε στις 07.41 «χωρίς οι πιλότοι του να εντοπίσουν οτιδήποτε».

ΤΑ ΝΕΑ, 4/11/2008

Ποιοί και πώς βούλιαξαν την παγκόσμια οικονομία

Ο Φρανσουά Μορίν μιλάει στον Δημήτρη Κωνταντακόπουλο για την χρηματιστική κρίση: Ποιοί και πώς βούλιαξαν την παγκόσμια οικονομία

Το «μάτι» του Φρανουσά Μιττεράν στη διοίκηση της Κεντρικής Τράπεζας της Γαλλίας (Banque de France), διορισμένος στη συνέχεια από τον Λιονέλ Ζοσπέν στο Συμβούλιο Οικονομικής Ανάλυσης, που συμβουλεύει τον Γάλλο Πρωθυπουργό, ο Φρανσουά Μοράν ξέρει όσο λίγοι τι έχει συμβεί με τις τράπεζες, αφού παρακολούθησε «από τα μέσα», από την ίδια την καρδιά του τραπεζικού συτστήματος, τη σταδιακή δημιουργία των προϋποθέσεων του σημερινού παγκόσμιου κραχ. Είχε άλλωστε προειδοποιήσει για τους κινδύνους και στο βιβλίο του «Ο τοίχος του χρήματος», που κυκλοφόρησε το 2006, και με ένα άρθρο που συνυπέγραψε στη Μοντ, προ μερικών μηνών, με τον Λιονέλ Ζοσπέν. Σήμερα, το τηλέφωνο του Μοράν δεν σταματάει να χτυπάει. Απασχολημένοι για πάρα πολλά χρόνια οι Γάλλοι (όπως και σχεδόν όλοι οι Ευρωπαίοι) πολιτικοί να «εκτελούν τις εντολές» των τραπεζιτών και να τις ωραιοποιούν μετά στις τηλεοράσεις, δεν καταλαβαίνουν καν τι έχει συμβεί, δεν ξέρουν πως λειτουργεί το σύστημα που οι ίδιοι επέτρεψαν να δημιουργηθεί. Απευθυνθήκαμε και μεις στον καθηγητή του Πανεπιστημίου της Τουλούζης για να μας «ξεναγήσει», με τον τόσο παιδαγωγικό τρόπο του, στους μαιάνδρους της σύγχρονης χρηματοπιστωτικής και τον λαβύρινθο των αιτίων που προκάλεσαν την τωρινή κρίση. Παραθέτουμε στη συνέχεια τα κυριότερα σημεία...της συζήτησής μας μαζί του.

Τα subprimes (υποάριστα) δεν είναι, μας λέει ο Μοράν, παρά η κορυφή του «παγόβουνου» και μάλιστα όχι το πιο απειλητικό του τμήμα. Το πιο απειλητικό του τμήμα είναι τα CDS (credit default swaps), ο όγκος των οποίων (60 τρις δολλάρια) υπερβαίνει τον όγκο του παγκόσμιου ΑΕΠ. Εκεί είναι η πραγματική ωρολογιακή βόμβα του συστήματος. Για να κατεβάσουν τον κίνδυνο, αλλά και για να δημιουργήσουν νέα περιθώρια κέρδους δημιούργησαν μια σειρά νέα προϊόντα, όπως τα θλιβερά παρ’ ημίν γνωστά δομημένα ομόλογα. Για να κάνουν «αξιοπρεπείς» τις επισφαλείς τοποθετήσεις τις ανακάτεψαν με άλλες πιο εξασφαλισμένες, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα να μη μπορεί σήμερα να υπολογιστεί με ακρίβεια το τμήμα του χρέους που είναι «σάπιο». Είναι μας λέει όπως η κινέζικη μελαμίνη, άμα την ανακατέψεις με κανονικό γάλα μετά χαλάει όλο, δεν μπορείς να τη ξαναβγάλεις. Αυτό συνέβη και με τα τραπεζικά και ασφαλιστικά παράγωγα προϊόντα στα οποία «έκρυψαν» τις επισφάλειες, κι έτσι ολόκληρο τώρα το χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει πάθει «μελαμινίτιδα». Οι ηγέτες μας θα μπορούσαν να αφήσουν να χρεωκοπήσουν μερικές τράπεζες – δεν μπορούν όμως να το κάνουν γιατί αυτό στη συνέχεια θα συμπαρέσυρε και τις ασφάλειες των τραπεζών, δηλαδή τελικά το σύνολο των χρηματιστικών θεσμών. Τα τελευταία χρόνια αναπτύχθηκε η αγορά των καλύψεων, των καλύψεων των καλύψεων κ.ο.κ. ‘Ολοι είναι έτσι ασφαλισμένοι, αν όμως αρχίσουν πράγματι να χρεωκοπούν ο ένας μετά τον άλλο, οδηγείται σε κατάρρευση όλο το σύστημα. Για να το θέσουμε διαφορετικά, οι χρηματιστές και οι τραπεζίτες βρήκαν έναν τρόπο να μετακυλίσουν όλους τους «επενδυτικούς κινδύνους» σε κάποιον άλλο – στο τέλος όμως της αλυσσίδας δεν υπάρχει κανείς άλλος από τα κράτη και τις κοινωνίες για να πληρώσει το «φέσι». Τα πράγματα χειροτέρευσαν από τον τρόπο που αξιολογούσαν τα χρηματιστικά προϊόντα και ιδρύματα οι εξειδικευμένες εταιρείες (agencies de notation) που ίδρυσαν οι ... ίδιες οι μεγάλες τράπεζες! Σήμερα, κανείς δεν μπορεί να πει ακριβώς πόσο είναι το «σάπιο» χρέος που κρύβεται μέσα στο υπόλοιπο. Αρχικά, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο μιλούσε για 400 δις δολλάρια, μετά για 900, τώρα μιλάει για 1400 και κανείς δεν ξέρει πόσο πράγματι θα αποδειχθεί.

Το σημερινό εξαιρετικά μαθηματικοποιημένο και περίπλοκο σύστημα τραπεζικών και χρηματιστικών τοποθετήσεων είναι το αποκορύφωμα δεκαετιών «απελευθέρωσης» αγορών και παικτών. Μπορεί κανείς να ανιχνεύσει τον πρώτο «θεμέλιο λίθο» του, πιστεύει ο Μοράν, στις αποφάσεις του Μπρέτον Γουντς, το 1944, με τις οποίες οι Αμερικανοί επέβαλαν ως παγκόσμιο νόμισμα το δολλάριο. Η ανάπτυξη των πολυεθνικών οδήγησε σε αντίστοιχη χρηματοπιστωτική κάλυψη, ενώ η δημιουργία του «ευρωδολλαρίου» το 1958, επέτρεψε τη σταδιακή ανάδυση της αγοράς του Λονδίνου. Μεταξύ 1950 και 1970 σχηματίστηκε σιγά-σιγά το σύστημα των νεοφιλελεύθερων οικονομικών, με δηλωμένο σκοπό την «απελευθέρωση» του χρήματος από τον «ζυγό» της κρατικής εξουσίας. Η εγκατάλειψη του Μπρέτον Γουντς το 1971, εξαιτίας της υποτίμησης του δολλαρίου και της πτωτικής τάσης του αμερικανικού επιτοκίου, οδήγησε στην πρώτη μεγάλη «απελευθέρωση», την απελευθέρωση των ισοτιμιών. Και όπως όλες οι «απελευθερώσεις» που θα ακολουθήσουν, αφενός δημιουργεί μια μεγάλη δυνατότητα κερδοσκοπίας, αφετέρου μια αγορά ασφάλισης (couverture) έναντι της κερδοσκοπίας των διακυμάνσεων (όπως και μιας ασφάλισης της ασφάλισης, ασφάλισης της ασφάλισης της ασφάλισης κ.ο.κ) Τα πετρελαϊκά σοκ του 1973 και του 1979 μετασχημάτισαν βαθιά, με την ανακύκλωση των πετροδολλαρίων, τα παγκόσμια χρηματιστικά δίκτυα, ενώ επετράπη, με τη μεταρρύθμιση των τραπεζικών συστημάτων των κυριότερων χωρών, η δημιουργία μεγάλων αγορών υποχρεώσεων (obligations) για τη χρηματοδότηση των ελλειμμάτων.

Η δεύτερη μεγάλη «απελευθέρωση», μας λέει ο Morin, αφορά τα μακροπρόθεσμα επιτόκια, με τη δημιουργία των παράγωγων προϊόντων στη δεκαετία του 1980, που αποσκοπούν στην «κάλυψη» έναντι των κινδύνων από τις αλλαγές ισοτιμιών και επιτοκίων. Παράλληλα όμως με την «απελευθέρωση» της αγοράς, δηλ. της τιμής του χρήματος (ισοτιμία) και των επιτοκίων, σημειώνεται μια δεύτερη «απελευθέρωση», των «παικτών», των κεφαλαίων αυτή τη φορά, με τη φορολογική μεταρρύθμιση που αλλάζει το αμερικανικό σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, πηγαίνοντάς το από την ασφάλιση με δεδομένη ανταπόδοση, εξαρτώμενη από τις εισφορές, στην ανταπόδοση επί τη βάσει επενδυτικής απόδοσης του κεφαλαίου (από defined benefit σε defined contribution). Χρηματιστικές εταιρείες αρχικά και στη συνέχεια τράπεζες αναλαμβάνουν τη διαχείριση τεραστίων κεφαλαίων και το πρώτο που φροντίζουν είναι να εξασφαλίσουν μεγάλες πάγιες αποδόσεις χωρίς ανάληψη από τις ίδιες κανενός κινδύνου (και προπάντων από τα στελέχη τους, τους μάνατζερ, που αποκτούν όλο και μεγαλύτερο ρόλο, εξ ου και τα εξωφρενικά μπόνους και τα «χρυσά αλεξίπτωτα»). Οι διαχειριστές των κεφαλαίων απαιτούν τώρα στάνταρ 20% απόδοση κεφαλαίου για τις εισηγμένες επιχειρήσεις, 25% για τις μη εισηγμένες, κέρδη δηλαδή τεράστια εν σχέσει με την πραγματική μεγέθυνση της οικονομίας, γεγονός που αλλάζει βαθιά τον χαρακτήρα της επιχείρησης, μας λέει ο Μοράν. Πάμε από το μοντέλο του επιχειρηματία – «οικογενειάρχη», που έκανε μακροχρόνιο προγραμματισμό και είχε τη δυνατότητα να παίρνει υπόψι του το προσωπικό του ή να κάνει μακροχρόνια επένδυση, σε έναν τύπο επιχειρηματία που βρίσκεται υπό διαρκή τρομερή πίεση και κρίνεται ακόμα και από τις τρίμηνες αποδόσεις της επιχείρησης, και ο οποίος συχνά δεν έχει άλλη επιλογή από το να τσακίσει τους εργαζόμενους ή την ποιότητα.

Οι μετασχηματισμοί αυτοί είχαν μια τεράστια επίδραση στον τρόπο λειτουργίας της οικονομίας και της κοινωνίας. Αλλά και δημιούργησαν μια τεράστια χρηματιστική «φούσκα». Οι παγκόσμιες καταθέσεις, λέει ο Καθηγητής Μοράν, το χρήμα δηλ.που κυκλοφορεί, είναι 60 τρις δολλάρια, τη στιγμή που στη διατραπεζική αγορά ανταλάσσονται ετησίως 2.000 τρις δολλάρια, μόνο το 3% των οποίων αντιστοιχεί στην αγορά αγαθών και υπηρεσιών. Η περιουσία των περίπου 90.000 «υπερπλούσιων» του πλανήτη (με περιουσία άνω του ενός δις δολλαρίων) υπολογίζεται από την Μέριλ Λιντς σε 13 τρις δολλάρια έναντι 48 τρις δολλαρίων παγκόσμιου ΑΕΠ, από τα οποία το ένα τρίτο αντιστοιχεί στις παγκόσμιες εμπορικές ανταλλαγές.

Στην κατάσταση που βρισκόμαστε τώρα, λέει ο Μοράν, μπορεί κανείς να διακρίνει τρία «σενάρια» πιθανών εξελίξεων. Το πρώτο, ίσως το πιο πιθανό, θα είναι η αρχική σταθεροποίηση του συστήματος, που επιχειρείται τώρα με την εισαγωγή ρευστότητας στις κινδυνεύουσες τράπεζες (δημόσιου χρήματος δηλαδή από τους φορολογουμένους, γεγονός που θα επηρεάσει φυσικά τα ελλείμματα και την πραγματική οικονομία) και με την εγγύηση των διατραπεζικών δανείων μέχρι το τέλος 2009. Οι κυβερνήσεις θα κάνουν τα πάντα για να μη χρεωκοπήσει το σύστημα και ενδεχομένως θα εισάγουν μερικές μεγαλύτερες ρυθμίσεις. Το πιθανότερο βέβαια είναι ότι, ιδίως αν οι ρυθμίσεις είναι ανεπαρκείς, μια νέα και πιο επικίνδυνη χρηματιστική φούσκα θα αναπτυχθεί στη συνέχεια. Το δεύτερο, αρκετά πιθανό σενάριο, είναι η βίαιη ρήξη της ισορροπίας, με ύφεση, μαζική ανεργία, κοινωνικές συγκρούσεις, ολοκληρωτικές εκτροπές, αναδιπλώσεις σε ταυτότητες και συρράξεις. Το τρίτο, το πιο αισιόδοξο και το λιγότερο πιθανό σενάριο, είναι μια αληθινή συνειδητοποίηση των προβλημάτων σε πλανητική κλίμακα και η αντιμετώπισή τους σε βάθος, μια αντιθμετώπιση που, κατά τον Μοράν, δεν μπορεί τελικά να αποφύγει το ζήτημα του ίδιου του χρήματος. Αν και αποφεύγει να εκφρασθεί με απόλυτη σαφήνεια στο σημείο αυτό, δείχνει μάλλον να πιστεύει στην μακροπρόθεσμη προοπτική ενός παγκόσμιου χρήματος, μεταβατικά όμως αυτό θα μπορούσε να πάρει τη μορφή περιφερειακών νομισμάτων, που θα ανταλλάσονται μεταξύ τους όχι ίσως με τελείως πάγιες ισοτιμίες, αλλά πάντως με ένα κάπως ρυθμισμένο σύστημα ανταλλαγών (και με ανταποδοτικούς μηχανισμούς στο εσωτερικό κάθε νομισματικής ζώνης). (Για το ευρώ πιστεύει ότι έχει ανάγκη βαθιάς μεταρρύθμισης).

Φύση αισιόδοξη, ο Μοράν παραμένει πολύ ανήσυχος και αγανακτισμένος. Σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της τελευταίας συνάντησης Μπους, Μπαρόζο και Σαρκοζί, διερωτάται πως είναι δυνατόν να πιστεύουν ότι οι G-8 μαζί με δύο-τρία ακόμα κράτη μπορούν να καθορίσουν τις τύχες όλης της ανθρωπότητας και ζητάει μια μεταφορά της συζήτησης στο μόνο αληθινά παγκόσμιο φόρουμ, τον ΟΗΕ.

ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ

infognomonpolitics.blogspot.com

Η ΝΑSΑ θα κατασκευάσει ρομπότ για τη Σελήνη με σκοπό την ανάπτυξη του διαστημικού τουρισμού

Η ΝΑSΑ ανακοίνωσε πως υπέγραψε συμβόλαιο με βρετανούς επιχειρηματίες για την κατασκευή ενός ρομπότ, που θα έχει δυνατότητα να κινείται πάνω στην επιφάνεια της Σελήνης. Αυτό το πρόγραμμα έρχεται 40 χρόνια μετά την κατάκτηση της Σελήνης από αμερικανούς αστροναύτες.

Ας σημειωθεί ότι μέχρι σήμερα η ΝΑSΑ ήταν εκείνη που έδινε παραγγελίες σε ιδιωτικές επιχειρήσεις για την κατασκευή ρομπότ και εξοπλισμού για τα διαστημικά της προγράμματα. Τώρα όμως οι ρόλοι αντιστράφηκαν, και θα φτιάξει για λογαριασμό της βρετανικής εταιρείας Odyssey Moon, ένα ρομπότ για να αναπτύξει η τελευταία τον διαστημικό τουρισμό στη Σελήνη.

"Πρόκειται για μία λογική εξέλιξη στην ανάπτυξη των δραστηριοτήτων της αμερικανικής διαστημικής εταιρείας", τόνισε ο διευθυντής του ερευνητικού κέντρου της ΝΑSΑ Pete Worden.

Σύμφωνα με τον ίδιον, η προοπτική ανάπτυξης επιστημονικού εξοπλισμού κι η εξερεύνηση της Σελήνης συνάδουν με τα ήδη εξελισσόμενα προγράμματα για την κατασκευή υλικών για τους ιδιωτικούς δορυφόρους που τίθενται σε τροχιά γύρω από τη Γη.

Η εταιρεία Odyssey Moon, που ιδρύθηκε προ 4ετίας, είναι μία από τις επιχειρήσεις που διαγωνίζονται για να κερδίσουν το έπαθλο των 30 εκατομμυρίων δολαρίων, που έχει αθλοθετήσει το ίδρυμα XPrize και το οποίο χρηματοδοτείται μεταξύ άλλων και από την Google. Το έπαθλο αυτό ανακοινώθηκε το 2007 κι έχει προκαλέσει τις ιδιωτικές επιχειρήσεις να ξανακατακτήσουν την Σελήνη, ανοίγοντάς το δρόμο στους επίδοξους τουρίστες του διαστήματος.

"Ο κόσμος δεν έχει ακόμη σκεφτεί τις δυνατότητες που προσφέρει η Σελήνη. Η Σελήνη είναι η όγδοη ήπειρος και θα πρέπει να την εξερευνήσουμε με υπεύθυνο τρόπο. Θέλουμε να κερδίσουμε το βραβείο του Google, κι εάν τα καταφέρουμε, θα είναι υπέροχο. Εμείς όμως, πάση θυσία, θα πάμε στη Σελήνη", λέει ο Ramin Khadem διευθυντής της Odyssey Moon.

physics4u.gr

Ο «ιστορικός συμβιβασμός» Ομπάμα – Wall

ZEZA ZHKOY

Oντως, η φθορά δεν έχει ιδεολογικό χαρακτήρα, στις αγορές. Ωστόσο, η ελίτ της Wall Street και της Aμερικής των «WASP», των λευκών δηλαδή Αγγλοσαξόνων και Προτεσταντών, έκανε την επανάστασή της επιλέγοντας ως εκλεκτό της τον Μπαράκ Ομπάμα ως τον επόμενο πρόεδρο των HΠA, μου μετέδωσαν πριν από 20 μέρες εκεί στην Oυάσιγκτον και τη Wall Street.

OXI... Δεν επρόκειτο για μια παγίδα της αμερικανικής πολιτικής και χρηματιστικής κερδοσκοπίας. Tο πιστεύουν! Απόδειξη στην κρίσιμη αυτή, προεκλογικά, εβδομάδα, την τελευταία του αιματηρού Οκτωβρίου με θύμησες που παραπέμπουν ευθέως στο Μεγάλο Κραχ του Οκτωβρίου του 1929, η Wall έκλεισε προχθές Παρασκευή με σημαντικά κέρδη.

Ο Μπαράκ Ομπάμα με σύνεση και περισσή αυτοπεποίθηση ξανάγραψε τους κώδικες επικοινωνίας με τη Wall Street και την Ουάσιγκτον. Αρχικώς συναίνεσε στην έγκριση του διαβλητού σχεδίου Πόλσον, που εξουσιοδοτεί το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ να αγοράσει με 700 δισ. δολάρια των Αμερικανών φορολογουμένων τα δομημένα τραπεζικά ομόλογα, δηλαδή τα «τοξικά απόβλητα» και τα υπόλοιπα άχρηστα δάνεια για να αποφευχθεί ένα «χρηματοοικονομικό τσουνάμι» που θα προκαλούσε ντόμινο τραπεζικών χρεοκοπιών.

Προφανώς η αμερικανική οικονομία δεν αντέχει στη διάλυση του τραπεζικού και πιστωτικού συστήματος. Και ο Ομπάμα συμμερίστηκε την άποψη ότι αυτό που επείγει είναι να διασωθεί η Αμερική και ολόκληρος ο κόσμος από τον κίνδυνο ενός Μεγάλου Κραχ της Wall Street, όπως έγινε τη «Μαύρη Tρίτη» στις 29 Οκτωβρίου του 1929 που οδήγησε στην οικονομική καταστροφή (Great Depression) του 1930-32. Σήμερα βιώνουμε τη σύγχρονη εκδοχή του τραπεζικού κραχ, όπως εκείνο του 1929. Βέβαια, δεν είδαμε σκηνές ντροπής με ουρές χιλιάδων πανικόβλητων Αμερικανών να αποσύρουν τις καταθέσεις τους από τις τράπεζες ούτε τραπεζίτες να πηδούν στο κενό από τους γυάλινους ουρανοξύστες. Αλλά να επισημανθεί ότι τότε σημειώθηκαν συνολικώς τέσσερα τραπεζικά κραχ στις αρχές της δεκαετίας του 1930 και έκλεισαν 9.000 τράπεζες, με εφιαλτικές συνέπειες για την οικονομία και τους εργαζομένους.

Ετσι, λοιπόν, το αμερικανικό Κογκρέσο με τη συναίνεση Ομπάμα κρατικοποποίησε τα «τοξικά ομόλογα» των αμερικανικών τραπεζών, που τα κατέχουν (και έχουν πλημμυρίσει τον κόσμο με αυτά), για να σωθεί ο αμερικανικός καπιταλισμός της Wall Street. Αλλά... υπάρχει και συνέχεια. Ο Ομπάμα εξαναγκάστηκε να αποδεχθεί και το νέο α λα Μπράουν σχέδιο Πόλσον ύψους 250 δισ. δολαρίων για τη διάσωση των τραπεζών με αγορά προνομιούχων μετοχών.

Πάντως, αν είσαι μετοχή της Wall Street, κερδίζεις. Aλλά, όταν είσαι λαός χάνεις.Ο θεωρητικός οικονομολόγος της καταστροφής, ο Νουριέλ Ρουμπίνι, του Stern School of Business του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, προσκεκλημένος του Συλλόγου Αποφοίτων του Χάρβαρντ για να μιλήσει σε ειδική εκδήλωση για τον εορτασμό της επετείου του Αιώνα από την ίδρυση του ιστορικού Πανεπιστημίου, την ερχόμενη Παρασκευή 7 Νοεμβρίου, είναι εφιαλτικά απαισιόδοξος: έχει προβλέψει την κατάρρευση στο «σκιώδες χρηματοοικονομικό σύστημα» (shadow financial system), την περαιτέρω πτώση των τιμών των μετοχών της Wall Street και η οικονομική ύφεση θα γίνεται πιο βαθιά, παρατεταμένη και σοβαρή. Δηλαδή, ένας φαύλος κύκλος από ζημίες, συρρίκνωση κεφαλαίου, ύφεση πιστώσεων, αναγκαστική ρευστοποίηση και απεγνωσμένες πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων σε χαμηλές τιμές, που οδηγούν προς την οικονομική καταστροφή την Αμερική...

Μπορεί η FED να αντιμετωπίσει τους κινδύνους; Ο καθηγητής Ρουμπίνι εκτιμά ότι δεν μπορεί. Επειδή, η περαιτέρω χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής των ΗΠΑ ενέχει κινδύνους για το δολάριο και τον πληθωρισμό. Η επιθετική μείωση των επιτοκίων επιτυγχάνει μόνο στην έλλειψη ρευστότητας και όχι σε περιπτώσεις πτωχεύσεων, επισημαίνει ο Ρουμπίνι.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 2/11/2008

Ιταλία: Ο πρώην επικεφαλής της μασονικής στοάς ως τηλεοπτικός σχολιαστής της Ιστορίας

Ο πρώην επικεφαλής μιας διαβόητης μασονικής στοάς που είχε τεθεί εκτός νόμου και έχει συνδεθεί με τα μεγαλύτερα σκάνδαλα της σύγχρονης Ιστορίας της Ιταλίας προκάλεσε σάλο ανακοινώνοντας ότι θα συμμετάσχει σε τηλεοπτική σειρά σε ρόλο σχολιαστή, για να παρουσιάσει την δική του εκδοχή των γεγονότων.

Ο Λίτσιο Τζέλι, ο 89χρονος πρώην «Μεγάλος Διδάσκαλος» της ερεβώδους οργάνωσης Προπαγάνδα 2 (P2) θα είναι ανάμεσα στους βασικούς συντελεστές της εκπομπής Venerabile Italia ("Ευάλωττη Ιταλία"), με θέμα την Ιστορία της Ιταλίας από το φασισμό ως την δεκαετία του 1980.

Η P2 ιδρύθηκε το 1969 κι αποτέλεσε για μεγάλο διάστημα την ισχυρότερη μυστική οργάνωση στη χώρα, με μέλη εξέχοντες πολιτικούς, πανίσχυρους επιχειρηματίες και αξιωματούχους των ενόπλων δυνάμεων σε κρίσιμες θέσεις.

Η μασονική στοά βρίσκεται στο επίκεντρο σειράς ερευνών, μεταξύ άλλων της επιρρίπτεται ότι συνωμότησε με ακροδεξιούς εξτρεμιστές και τη Μαφία για να αποσταθεροποιήσει κυβερνήσεις με εκστρατείες βομβιστικών επιθέσεων και βίας που συχνά αποδίδονταν σε οργανώσεις της άκρας αριστεράς.

«Βρίσκω παράταιρο το ότι ένα υποκείμενο όπως ο Λίτσιο Τζέλι θα γίνει κάτι σαν σταρ της τηλεόρασης», δήλωσε η Άννα Φινοτσιάρο, επικεφαλής της ομάδας του Δημοκρατικού Κόμματος της αντιπολίτευσης στη Γερουσία.

Στελέχη της κυβέρνησης του συντηρητικού πρωθυπουργού Σίλβιο Μπερλουσκόνι εξέφρασαν επίσης έντονες επιφυλάξεις όσον αφορά στο ζήτημα.

Ο Τζέλι είχε καταδικαστεί σε ποινή κάθειρξης 12 ετών για απάτη στην δίκη για την υπόθεση της κατάρρευσης της Banco Ambrosiano το 1982, ο επικεφαλής της οποίας, Ρομπέρτο Κάλβι - γνωστός με το προσωνύμιο «Ο Τραπεζίτης του Θεού» εξαιτίας των προνομιακών σχέσεων που διατηρούσε με το Βατικανό - βρέθηκε κρεμασμένος κάτω από τη γέφυρα Μπλακφράιαρς στο Λονδίνο.

Ο πρώην επικεφαλής της Πε Ντούε είχε επίσης καταδικασθεί για παρακώλυση της δικαιοσύνης στην διάρκεια των ερευνών για ένα από τα σκοτεινότερα επεισόδια του πρόσφατου παρελθόντος στην Ιταλία, την έκρηξη στο σιδηροδρομικό σταθμό της Μπολόνια το 1980, η οποία είχε στοιχίσει τη ζωή 85 ανθρώπων.

Εκδόθηκε στην Ιταλία από τη Γαλλία το 1998, μετά την απόδρασή του από φυλακή της Ελβετίας κι αφού είχε περάσει ένα διάστημα φυγόδικος στη Λατινική Αμερική.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στη Φλωρεντία την Παρασκευή, ο Τζέλι δήλωσε ότι «θα πεθάνω φασίστας» κι εξέφρασε το θαυμασμό του προς το πρόσωπο του πρωθυπουργού Μπερλουσκόνι.

Ο Οσβάλντο Νάπολι, μέλος του κόμματος του Καβαλιέρε, δήλωσε ότι «η στήριξη του Τζέλι στην κυβέρνηση είναι ανεπιθύμητη», ενώ χαρακτήρισε την επιστροφή του στο επίκεντρο της πολιτικής επικαιρότητας «ανησυχητική».

Η Λουτσία Λεονέσι, η δημοσιογράφος που έχει γράψει μια βιογραφία του Τζέλι και θα παρουσιάσει τη σειρά, υπεραμύνθηκε του έργου της, δηλώνοντας ότι ο Τζέλι έπαιξε σημαντικό ρόλο στην Ιστορία της Ιταλίας.

«Είναι εξέχουσα μορφή», υποστήριξε, μιλώντας στο ειδησεογραφικό πρακτορείο Ρόιτερς.

Το πρώτο από τα εννέα επεισόδια της τηλεοπτικής σειράς θα παρουσιαστεί αύριο Δευτέρα από το ιδιωτικό δίκτυο Odeon TV, που εκπέμπει σε εθνική εμβέλεια. Το δίκτυο εξήγγειλε ότι η σειρά θα δώσει στους ιστορικούς «τροφή για σκέψη».

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 2/11/2008