29.6.19

Τραμπ: «Παράθυρο» αποφυγής κυρώσεων προς την Τουρκία για τους S-400


Διαλλακτικός εμφανίστηκε ο Ντόναλντ Τραμπ στη συνάντησή του με τον Τούρκο πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Οσάκα, όσον αφορά στο φλέγον θέμα της αγοράς των ρωσικών S-400 από την Αγκυρα, που έχει πυροδοτήσει μεγάλη ένταση μεταξύ των δύο χωρών.

Ο Αμερικανός πρόεδρος παραδέχθηκε ότι το ζήτημα με την Τουρκία «είναι ένα πρόβλημα, δεν υπάρχει αμφιβολία γι ‘αυτό». Επισήμανε ότι η κατάσταση είναι «περίπλοκη», αλλά διευκρίνισε ότι «εξετάζει διάφορες λύσεις», αφήνοντας ανοικτό «παράθυρο» για αναστολή των προγραμματιζόμενων κυρώσεων κατά της Τουρκίας. «Το εξετάζουμε», απάντησε, μάλιστα όταν ρωτήθηκε συγκεκριμένα για την επιβολή κυρώσεων. 

Ευθύνες σε Ομπάμα
Αίσθηση πάντως, προκαλεί η τοποθέτηση του Τραμπ περί ευθυνών της κυβέρνησης Ομπάμα για την απόφαση της Τουρκίας να στραφεί στη Ρωσία για τους S-400. Συγκεκριμένα, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε: «Είναι μια περίπλοκη κατάσταση επειδή ο πρόεδρος Ερντογάν δεν είχε το δικαίωμα να αγοράσει τους πυραύλους Patriot. Δεν του είχε επιτραπεί από την κυβέρνηση του Ομπάμα να τους αγοράσει μέχρι να κάνει μια συμφωνία για την αγορά άλλων πυραύλων. Γι ‘αυτό αγοράζει το άλλο σύστημα και στη συνέχεια ξαφνικά λένε καλά, μπορείτε τώρα να αγοράσετε το σύστημά μας. Δεν μπορείτε να κάνετε επιχειρήσεις με αυτόν τον τρόπο».

Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε φίλο του τον κ. Ερντογάν. «Είναι ένας άνθρωπος με τον οποίο έχω έρθει κοντά από πολλές απόψεις», σημείωσε, ενώ πρόσθεσε ότι στη συνάντησή τους θα τεθούν επι τάπητος ζητήματα σχετικά με τις εμπορικές σχέσεις των δύο χωρών, οι οποίες, όπως ανέφερε, αναμένει ότι θα «τετραπλασιαστούν».

Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόεδρος επανέλαβε ότι η αγορά των S-400 αποτελεί προτεραιότητα για την Αγκυρα. Μιλώντας, μάλιστα, σε συνέντευξη Τύπου, μετά τη συνάντηση των δύο ηγετών, υποστηρίξε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος τον διαβεβαίωσε πως δεν θα υπάρξουν κυρώσεις κατά της Τουρκίας. 

Οι ανακοινώσεις Ουάσιγκτον - Αγκυρας
Μετά το τέλος της συνάντησης, ο Λευκός Οίκος εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:  «Σήμερα ο Πρόεδρος Τραμπ συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Ερντογάν της Τουρκίας στη Σύνοδο Κορυφής της G20 στην Οσάκα της Ιαπωνίας. Οι δύο ηγέτες συζήτησαν μια σειρά διμερών θεμάτων που είναι σημαντικά για τις δύο χώρες, συμπεριλαμβανομένης της επιθυμίας για βελτίωση του διμερούς εμπορίου και επίτευξη κοινών στόχων στη Συρία. Ο Πρόεδρος εξέφρασε την ανησυχία του για την πιθανή αγορά από την Τουρκία του ρωσικού συστήματος πυραυλικής άμυνας S-400 και ενθάρρυνε την Τουρκία να συνεργαστεί με τις Ηνωμένες Πολιτείες για την αμυντική συνεργασία με τρόπο που να ενισχύει τη Συμμαχία του ΝΑΤΟ».

Από την πλευρά της, η τουρκική προεδρία, υποστηρίζει ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ εξέφρασε την επιθυμία του, το ζήτημα των S-400 να επιλυθεί χωρίς να ζημιωθούν οι διμερείς σχέσεις Ουάσιγκτον - Αγκυρας. Κατά την ίδια ανακοίνωση, ο πρόεδρος Ερντογάν εξέφρασε ανησυχίες για ενέργειες των ΗΠΑ που μπορεί να ζημιώσουν την στρατηγική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

28.6.19

Γενί Σαφάκ: Οι τουρκικοί πύραυλοι μπορούν να πλήξουν μέχρι και την Αθήνα


Τις δηλώσεις του Έλληνα πρωθυπουργού Αλ. Τσίπρα ότι «ο ελληνικός στρατός βρίσκεται σε ετοιμότητα για να  υπερασπιστεί  τα συμφέροντα της χώρας»  και τη  «συμμαχία» Ελλάδας – Κύπρου για τις γεωτρήσεις στην Αν. Μεσόγειο επικαλείται η φιλοκυβερνητική τουρκική εφημερίδα Γενί Σαφάκ και φιλοξενεί ρεπορτάζ  για τις επιχειρησιακές  δυνατότητες της  Άγκυρας σε περίπτωση που δεχθεί χτύπημα από την Ελλάδα ή πληγούν τα τουρκικά συμφέροντα στην Αν. Μεσόγειο.

Σύμφωνα με τον Τουράν Ογκούζ, η Τουρκία έχει τη δυνατότητα να πλήξει από την Σμύρνη ελληνικούς στόχους σε νησιά του Αιγαίου - ακόμα και στην Αθήνα -  με τους πυραύλους SOM and BORA που διαθέτει.

Όπως αναφέρει ο αναλυτής, αυτά τα πλήγματα θα είναι η «τιμωρία» της Τουρκίας στην Ελλάδα, αν η Αθήνα «πειράξει» την Άγκυρα - κι όλα αυτά, χωρίς να χαθεί ούτε μία ζωή Τούρκου στρατιώτη.

«Αν το σχέδιο δεν αποδώσει, τότε θα πάμε σε σενάρια πολέμου» τονίζει ο Ογκουζ.

Την ίδια ώρα στο άρθρο τονίζεται ότι η Ελλάδα δεν «αντέχει» να πάει μόνη της σε πόλεμο και ότι οι δηλώσεις Τσίπρα γίνονται για «εσωτερική κατανάλωση» λόγω των εθνικών εκλογών της 7ηςΙουλίου.

«Καθιέρωσαν (οι Έλληνες) συνεργασία με χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Γαλλία, το Ισραήλ, η Αίγυπτος, η Ιταλία μέσω των εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Ωστόσο, ούτε η Γαλλία, ούτε η Ιταλία ούτε η Αίγυπτος, ούτε το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Τουρκία προτιμούν να ξεκινήσουν άμεσο πόλεμο» δηλώνει ο Ογκούζ.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

27.6.19

Υπογράφησαν οι συμβάσεις για έρευνες υδρογονανθράκων δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης


Οι συμβάσεις για την παραχώρηση του δικαιώματος έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων στις θαλάσσιες περιοχές «Δυτικά Κρήτης» και «Νοτιοδυτικά Κρήτης», υπογράφησαν σήμερα σε εκδήλωση στην Αθήνα, παρουσία του πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα και  του Αμερικανού πρέσβη στην Αθήνα. 

Πριν την υπογραφή των συμβάσεων, χαιρετισμό απηύθυναν ο πρωθυπουργός Αλ. Τσίπρας και ο Αμερικανός πρέσβης,  Τζέφρι Πάιατ, οι οποίοι αναφέρθηκαν στην ευκαιρία ανάδειξης της χώρας σε σημαντικό ευρωπαϊκό ενεργειακό κόμβο.

Πρόκειται για θαλάσσιες περιοχές έκτασης 20.058,4 τετρ.χλμ. δυτικά και 19.868,37 τετρ.χλμ. νοτιοδυτικά της Κρήτης, οι οποίες προκηρύχθηκαν το 2017, ύστερα από ενδιαφέρον που εκδήλωσαν οι ίδιες οι εταιρείες.

Στην ανάδοχο κοινοπραξία μετέχουν οι Total (40%), ExxonMobil (40%) και Ελληνικά Πετρέλαια (20%), εκπρόσωποι των οποίων θα υπογράψουν τις συμβάσεις, ενώ από την πλευρά του Δημοσίου οι υπογράφοντες είναι ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργος Σταθάκης και ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ) Γιάννης Μπασιάς.

Η ερευνητική περίοδος διαρκεί 8 χρόνια (με δυνατότητα παράτασης), διάστημα στο οποίο προβλέπεται υποχρεωτικά η διεξαγωγή σεισμικών και γεωχημικών ερευνών καθώς και μιας γεώτρησης βάθους 4.000 μέτρων (συμπεριλαμβανομένου του βάθους νερού).

Στα μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος περιλαμβάνονται:
- Υποβολή μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε κάθε φάση.
- Προβλέπεται η δημιουργία διακριτής Μονάδας Περιβάλλοντος η οποία λειτουργεί με ευθύνη των εταιρειών. Στόχος της είναι η ολοκληρωμένη μέριμνα για την πρόληψη, τον περιορισμό και την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στο περιβάλλον κάθε περιοχής. Επιπλέον, η Μονάδα Περιβάλλοντος θα αποτελεί το σύνδεσμο επί όλων των περιβαλλοντικών θεμάτων με τις τοπικές κοινωνίες, με τα σχετικά με τους υδρογονάνθρακες και το περιβάλλον τα παρατηρητήρια και με τις αρμόδιες υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης.
- Οι σεισμικές έρευνες, θα διεξάγονται υπό λεπτομερές πλέγμα μέτρων προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος το οποίο θα περιγραφεί σε κατάλληλο περιβαλλοντικό σχέδιο δράσης (ΠΣΔ ή Environmental Action Plan - EAP). Η αποδοχή του ΠΣΔ, η οποία αποτελεί προϋπόθεση για την εφαρμογή του και κατά συνέπεια για την έναρξη των ερευνών πραγματοποιείται κατόπιν σύμφωνης γνώμης της διεύθυνσης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
- Απαιτείται πλήρης ανταπόκριση σε δεσμεύσεις και κατευθύνσεις διακρατικών συμβάσεων που έχει συνυπογράψει η Ελλάδα, όπως ιδίως η ACCOBAMS (Μεγάλα Κητώδη).
- Συντάσσεται περιβαλλοντική έκθεση βάσης η οποία συνυποβάλλεται μαζί με το ετήσιο πρόγραμμα εργασιών
- Σε κάθε εκμετάλλευση προβλέπεται η ύπαρξη του Παρατηρητηρίου Υδρογονανθράκων στο οποίο συμμετέχουν άτομα από την τοπική αυτοδιοίκηση και τοπικούς παράγοντες.

Το Ελληνικό Δημόσιο θα εισπράξει σε κάθε περιοχή:
- κατά τη φάση έρευνας:
α. 1.500.000 ευρώ με την υπογραφή της σύμβασης (Signature Bonus)
β. στρεμματικές αποζημιώσεις (surface fees) περί τα 2.500.000 ευρώ κατά τις τρεις φάσεις έρευνας (σε διάρκεια 8 ετών)

- κατά τη φάση εκμετάλλευσης:
α. καθ' όλη τη διάρκεια αποδίδονται στο Δημόσιο μισθώματα (royalties)
β. καταβάλλονται 200 ευρώ / τετρ.χλμ. της περιοχής εκμετάλλευσης ανά έτος
γ. επιπλέον ποσά ανάλογα με την παραγωγή μετρούμενη σε βαρέλια ισοδύναμου πετρελαίου (μπόνους παραγωγής).

Επιπλέον, τόσο κατά τη φάση έρευνας, όσο και κατά τη φάση εκμετάλλευσης, ο ανάδοχος υποχρεούται να εκπαιδεύσει και να παρέχει τεχνική υποστήριξη στο προσωπικό του Δημοσίου και της ΕΔΕΥ. Για το σκοπό αυτό καταβάλλει το ποσό των 140.000 ευρώ ετησίως για κάθε εκμετάλλευση.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ


22.6.19

Η Τεχεράνη δημοσιοποίησε χάρτη με τις συντεταγμένες του αμερικανικού drone που κατερρίφθη

Χάρτη με τις συντεταγμένες του αμερικανικού drone που κατερρίφθη από το Ιράν την Πέμπτη δημοσιοποίησε, μέσω Twitter, o υπουργός Εξωτερικών της χώρας, Μοχάμεντ Τζαβάντ Ζαρίφ. Υποστήριζε ότι η θέση που βρισκόταν το αμερικανικό μη επανδρωμένο σκάφος ήταν εντός των ορίων ευθύνης κι ελέγχου περιοχής του Ιράν.

Στον χάρτη παρουσιάζονται επίσης και δύο κίτρινα τετράγωνα στην τροχιά της πτήσης του drone, τα οποία σύμφωνα με τον χάρτη προσδιορίζουν τα σήματα κλήσης για τις σχετικές προειδοποιήσεις, που έστειλε το Ιράν προς το αμερικανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος.

«Δεν μπορεί να υπάρξει αμφιβολία για το που βρίσκονταν το όχημα όταν καταρρίφθηκε», έγραψε χαρακτηριστικά ο Ζαρίφ.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ


ΥΠΕΞ προς Αγκυρα: Η Ελλάδα δεν δέχεται μαθήματα για την εφαρμογή της Συνθήκης της Λωζάννης


«Η Ελλάδα δεν δέχεται μαθήματα για την εφαρμογή της Συνθήκης της Λωζάννης, του διεθνούς δικαίου και των αποφάσεων του ΕΔΑΔ, από την Τουρκία», αναφέρει εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου Εξωτερικών, Αλέξανδρος Γεννηματάς, απαντώντας στη σκληρή ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών σχετικά με το ζήτημα της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη.

«Τα μέλη της μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης, όπως την ορίζει σαφώς η Συνθήκη της Λωζάννης αλλά επιμένει να αγνοεί η Τουρκία, απολαμβάνουν ίσα δικαιώματα όπως όλοι οι Έλληνες πολίτες, στο πλαίσιο της ισονομίας και της ισοπολιτείας που κατοχυρώνει το Σύνταγμα», τονίζει.

«Στο πλαίσιο αυτό, η Ελλάδα προχωρά σταθερά στις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις για την περαιτέρω αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των μελών της μουσουλμανικής μειονότητας. Στην κατεύθυνση αυτή, θεσμοθέτησε πρόσφατα και συγκεκριμένα μέτρα που αφορούν στη σαρία, για τα οποία εξέφρασε τα συγχαρητήριά του το ΕΔΑΔ, ενώ προέβη σε συνακόλουθη βελτίωση της λειτουργίας των Μουφτειών, που διατηρούν δικαστικές αρμοδιότητες, για την εμπέδωση χρηστής και αποτελεσματικής διοίκησης, με εγγυήσεις για τους διάδικους που απευθύνονται στις Μουφτείες. Προφανώς η αναφορά στην ίδρυση νέας κρατικής υπηρεσίας είναι αναληθής», υπογραμμίζει ο εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ.

«Η Τουρκία οφείλει να τερματίσει την παρεμβατική λογική της και την αναπαραγωγή απαράδεκτων δηλώσεων και να κατανοήσει αφενός ότι τα ανωτέρω είναι αποκλειστικά εσωτερική υπόθεση της Ελλάδας και, αφετέρου, την αδυσώπητη πραγματικότητα της ιστορίας και των αριθμών που καταδεικνύουν ότι η μουσουλμανική μειονότητα που διαβιοί στην Θράκη, απολαμβάνει τις ελευθερίες και τα δικαιώματά της. Επιπλέον, αναπτύσσεται απρόσκοπτα, εντός μιας σύγχρονης, ευρωπαϊκής χώρας», καταλήγει.

Νωρίτερα, το τουρκικό ΥΠΕΞ αντέδρασε έντονα στην υπογραφή του προεδρικού διατάγματος που υπεγράφη πρόσφατα και ρυθμίζει μεταξύ άλλων υποθέσεις κληρονομικού και οικογενειακού δικαίου της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη.

Στη δήλωσή του, ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ Χαμί Ακσόι, αναφέρει:
«Κατ’ αρχάς η Ελλάδα παραβιάζει τη Συνθήκη της Λωζάννης, μη αναγνωρίζοντας τους εκλεγμένους από την ‘τουρκική’ μειονότητα Μουφτήδες. Αυτή τη φορά αντί να διορθώσει αυτές τις λανθασμένες πρακτικές, ηΕλλάδα αυξάνει τις παραβιάσεις , θέτοντας την υπηρεσία του Μουφτή και την εργασία των μειονοτικών Μουφτήδων, υπό τον έλεγχο ενός νεοσυσταθέντος  κυβερνητικού οργάνου. Το εν λόγω Διάταγμα που περιλαμβάνει ρυθμίσεις σχετικά με το διοικητικό πλαίσιο, τη δομή και τις δικαιοδοσίες του Μουφτή, συνιστά ξεκάθαρη παραβίαση της Συνθήκης Ειρήνης της Λωζάννης του 1923, που εγγυάται το δικαίωμα της μειονότητας να εγκαθιδρύει και να διευθύνει τα δικά της θρησκευτικά και φιλανθρωπικά ιδρύματα. Το Διάταγμα, προσχέδιο του οποίου υπάρχει από τον Αύγουστο του 2018 προκαλώντας δικαίως την ισχυρή αντίδραση της Μειονότητας, ακυρώνει τα δικαιώματα της Τουρκικής Μειονότητας στην Ελλάδα, που εγγυώνται από τη Συνθήκη της Λωζάννης. Το Διάταγμα που ξεκάθαρα στοχεύει στην  καταστροφή της θεσμικής αυτονομίας των Μουφτήδων μετατρέποντάς τους σε ένα κανονικό κυβερνητικό όργανο, δεν είναι αποδεκτό από την Τουρκική Μειονότητα στην Ελλάδα».

Το τουρκικό ΥΠΕΞ εγκαλεί μάλιστα την Ελλάδα ότι δεν έχει προβεί σε μία ουσιώδη επαφή με τους εκπροσώπους της Μειονότητας ούτε έλαβε υπόψη τις απόψεις τους. Αντιθέτως, σημειώνει, «για τη σύνταξη του διατάγματος εμπιστεύτηκε συγκεκριμένους κύκλους που είναι γνωστό ότι αποτελούν πηγή προβλημάτων και καταπιεστικών πρακτικών έναντι της Τουρκικής Μειονότητας. «Αυτό αποδεικνύει  για μία ακόμη φορά ότι η νοοτροπία της Ελλάδας έναντι της μειονότητας απέχει πόρρω από αυτή των καλών προθέσεων. Αυτό που πρέπει να κάνει η Ελλάδα είναι να αναγνωρίσει τους εκλεγμένους Μουφτήδες και να αποφύγει το λάθος τοποθέτησης παρανόμως διορισμένων».

Αναμένουμε επίσης από την Ελλάδα να εφαρμόσει τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, σχετικά με τις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις που απαγορεύτηκαν από τις τουρκικές αρχές επειδή έφεραν τη λέξη «τουρκικός/ή» στις ονομασίες τους. Να διαβεβαιώσει τη Μειονότητα για τον πλήρη έλεγχο των βακουφικών περιουσιών, να  αποκαταστήσει τα μέλη της μειονότητας που έχουν αποστερηθεί της υπηκοότητας και να ανταποκριθεί στα αιτήματα για έναρξη μειονοτικών νηπιαγωγείων και σχολείων στις άλλες βαθμίδες εκπαίδευσης. Οι εξελίξεις αυτές επιδεινώνουν ακόμη περισσότερο το αρνητική αρχείο παραβίασης της θρησκευτικής ελευθερίας  και των δικαιωμάτων της Τουρκικής μεινότητας εκ μέρους της Ελλάδας και το γεγονός ότι λαμβάνουν χώρα εντός χώρας της ΕΕ συνιστά επιπλέον πηγή ανησυχίας» .

Στην ανακοίνωσή του, τέλος, ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ  καλεί ακολούθως τους διεθνείς οργανισμούς να παρακολουθήσουν την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα, και διαβεβαιώνει ότι η Τουρκία θα συνεχίζει να υπερασπίζεται  τα δίκαια συμφέροντα και τα αιτήματα της Τουρκικής μειονότητας».

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

Οι στρατιωτικές βάσεις ΗΠΑ και Ιράν στον Περσικό Κόλπο

Stratfor, 18/06/2019

19.6.19

Ο κρατήρας πρόσκρουσης PIA23304 στον Άρη

Φωτογραφία τραβηγμένη από τον Mars Reconnaissance Orbiter, 18/06/2019 
πηγή

8.6.19

Κλιμακώνει την πίεση προς την Άγκυρα η Ουάσιγκτον: Προκλητικές οι ενέργειες στην Ανατολική Μεσόγειο


Νέο μήνυμα της Ουάσιγκτον στην Άγκυρα για την προκλητική συμπεριφορά της στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Οι ΗΠΑ έχουν ξεκαθαρίσει στην Τουρκία ότι θεωρούν τις ενέργειες της σε ό,τι αφορά την ανακοινωθείσα πρόθεσή της να ξεκινήσει γεώτρηση στην Ανατολική Μεσόγειο ως προκλητικές και την έχουν ενθαρρύνει να σταματήσει αυτές τις ενέργειες» δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Βοηθός Υφυπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για Ευρωπαϊκές και Ευρασιατικές Υποθέσεις των ΗΠΑ, Μάθιου Πάλμερ.

Κληθείς να διευκρινίσει, μετά την ολοκλήρωση των επαφών του στη Λευκωσία,  εάν η αμερικανική κυβέρνηση έχει επικοινωνήσει με Τούρκους αξιωματούχους μεταφέροντας τους την αμερικανική αυτή θέση, ο κ. Πάλμερ επισήμανε πως αυτό «το έχουμε κάνει κατ’ ιδίαν, το έχουμε κάνει και δημόσια».

Πρόσθεσε πως  η έναρξη της εξερεύνησης και ανάπτυξης των υδρογονανθράκων είναι μια σημαντική εξέλιξη, σημειώνοντας πως «οι ΗΠΑ υποστηρίζουν σθεναρά το δικαίωμα της Κύπρου να εκμεταλλευτεί και να αναπτύξει τους υδρογονάνθρακες της». «Πιστεύουμε ότι τα έσοδα από αυτούς τους πόρους πρέπει να μοιραστούν ακριβοδίκαια μεταξύ όλων των ανθρώπων σε αυτό το νησί, στο πλαίσιο μιας λύσης που θα επιτευχθεί μέσω διαπραγματεύσεων», ανέφερε ο Βοηθός Υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ.

Ερωτηθείς αν είναι αναχρονιστικό το ότι ισχύει ακόμη το εμπάργκο όπλων επί της Κύπρου μιας χώρας που είναι εταίρος των ΗΠΑ, ο Μάθιου Πάλμερ άφησε ανοιχτό αυτό το ενδεχόμενο, λέγοντας πως «η Κύπρος είναι ένας στρατηγικός εταίρος, ένας σημαντικός εταίρος για τις ΗΠΑ και είμαστε στη διαδικασία που εξετάζουμε τί μπορεί να γίνει σε αυτό τον τομέα». «Υπάρχει ένας αριθμός νομοσχεδίων στο Καπιτώλιο (για αυτό το θέμα)”, σημείωσε, επισημαίνοντας πως υπάρχει κάποια κινητικότητα στο κοινοβουλευτικό μέτωπο «και θα δούμε τί θα γίνει στο Καπιτώλιο».

Ερωτηθείς αν θα συνεχίσει η συμμετοχή των ΗΠΑ στην τριμερή συνεργασία Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ, ο Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε πως «είμαστε δεσμευμένοι να συνεχίσουμε τη συνεργασία μας στο σχήμα 3+1. Ορισμένες από αυτές τις επαφές θα γίνουν σε ανώτατο επίπεδο, αλλά κάποιες θα γίνουν σε επιχειρησιακό επίπεδο, σε επίπεδο εργασίας, όπου μπορούμε να φέρουμε μαζί ειδικούς από την Κύπρο, την Ελλάδα, το Ισραήλ και τις ΗΠΑ για να εργαστούν μαζί για να υπάρξει πρόοδος στους κοινούς μας σκοπούς» σημείωσε.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

25.3.19

Άγγελος Μ. Συρίγος*: Πού βρίσκεται το Καστελόριζο;


Τις τελευταίες ημέρες με κυβερνητική πρωτοβουλία έχει τεθεί στη δημόσια συζήτηση σε ποια θαλάσσια περιοχή βρίσκεται το Καστελόριζο ή πιο σωστά το νησιωτικό σύμπλεγμα της Μεγίστης. Το 1923 ο Διεθνής Υδρογραφικός Οργανισμός προσδιόρισε τα όρια του Αιγαίου στην Κρήτη, στην Κάρπαθο, στη Ρόδο και στις απέναντι μικρασιατικές ακτές. Επομένως, βάσει του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού το Καστελόριζο βρίσκεται εκτός Αιγαίου, στη Μεσόγειο, γνωστή ως Θάλασσα της Λυκίας ή Θάλασσα της Λεβαντίνης (του Λεβάντε).

Ο προσδιορισμός, όμως, των ορίων του Αιγαίου Πελάγους (όπως και κάθε θάλασσας) από τον Διεθνή Υδρογραφικό Οργανισμό γίνεται μόνον για λόγους διευκολύνσεως της ναυσιπλοΐας και συντονισμού στην έκδοση χαρτών και στη διεξαγωγή υδρογραφικών ερευνών. Δεν έχει καμία νομική ή πολιτική σημασία. Αυτό αναφέρεται ρητώς στο ίδιο το σχετικό εγχειρίδιο του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού, που προσδιορίζει τα όρια των θαλασσών:

Τα όρια που προτείνονται … έχουν χαραχθεί αποκλειστικώς για τη διευκόλυνση του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού κατά την κατάρτιση των κατευθύνσεων ναυσιπλοΐας, των οδηγιών προς ναυτιλλομένους κλπ. ούτως ώστε να διασφαλίσει ότι όλες οι δημοσιεύσεις που θα επιγράφονται με το όνομα ενός ωκεανού ή μίας θάλασσας θα αφορούν στη συγκεκριμένη περιοχή… Αυτά τα όρια δεν έχουν καμία απολύτως πολιτική σημασία», [Πρόλογος στην τρίτη -και τελευταία εγκεκριμένη- έκδοση του εγχειριδίου Limits of Oceans and Seas, Special Publication No 23, International Hydrographic Organization, 3rd edition, 1953, σελ. 18.]

Επίσης, είναι αποδεκτό και νομολογιακά ότι ο προσδιορισμός τέτοιου είδους ορίων είναι τεχνητός και δεν αποτελεί βάση για οριοθέτηση ή για αναγνώριση συγκεκριμένων δικαιωμάτων:

«Η έκθεση [δηλ. το εγχειρίδιο] του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού δεν προοριζόταν να χρησιμοποιηθεί ως βάση για την οριοθέτηση ή για οποιαδήποτε ειδική απόδοση δικαιωμάτων. Ήταν απλώς μια προσπάθεια να προσδιορισθούν ευρείες γεωγραφικές ονομασίες…», υπόθεση Οριοθέτησης Μπαρμπάντος - Τρινιντάντ και Τομπάγκο, Διαιτητικό Δικαστήριο, Απόφασή 11ης Απριλίου 2006, παρ. 314.

Το Καστελόριζο και τα γύρω ελληνικά νησάκια ανήκουν διοικητικά στα Δωδεκάνησα. Δεν είναι μόνον η απόδοσή τους εν συνόλω στην Ελλάδα το 1947 με τη Συνθήκη των Παρισίων. Η ίδια η Τουρκία είχε αποδεχθεί παλαιότερα την ενότητα του χώρου και το ενιαίο της αντιμετωπίσεως του συμπλέγματος της Μεγίστης με τα λοιπά Δωδεκάνησα. Το 1932 υπέγραψε συμφωνία κι ένα πρωτόκολλο με την κατέχουσα τα Δωδεκάνησα Ιταλία. Τότε χαράχθηκε μία οριοθετική γραμμή που συνέδεε το Καστελόριζο με τη Ρόδο παρ’ ότι από τη μία πλευρά είναι οι τουρκικές ακτές και από την άλλη η ανοιχτή θάλασσα.

Αντιθέτως, μετά το 2009 η Τουρκία θυμήθηκε ότι το Καστελόριζο βρίσκεται εκτός του Αιγαίου και συνεπώς απαιτεί ξεχωριστή αντιμετώπιση. Σε συνέντευξή του το 2011 ο τότε υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Νταβούτογλου είχε δηλώσει:

Ερώτηση δημοσιογράφου: Αντιτίθεται πράγματι η Τουρκία στη συμπερίληψη του Καστελόριζου σ’ ένα ενδεχόμενο συνολικό πακέτο συμφωνίας και γιατί;

Απάντηση Νταβούτογλου: Οι διερευνητικές επαφές έχουν ρητό στόχο να εξετάσουν όλα τα θέματα που αφορούν τις διαφωνίες μας στο Αιγαίο. Επομένως, είμαστε επικεντρωμένοι κατά προτεραιότητα στο θέμα του Αιγαίου. Ωστόσο, το Καστελόριζο βρίσκεται στη Μεσόγειο. Σε ό,τι αφορά το νησί του Καστελόριζου, η Τουρκία έχει βάσιμες νομικές και πολιτικές θέσεις, σε συμφωνία με το διεθνές δίκαιο και τη νομολογία των διεθνών δικαστηρίων, συμπεριλαμβανομένης και της Χάγης. «Το Καστελόριζο εκτός διαπραγμάτευσης – Ο Αχμέτ Nταβούτογλου στην “Κ”», συνέντευξη στον Α. Παπαχελά, Καθημερινή, 6 Μαρτίου 2011, (έμφαση από τον συγγραφέα).

Στόχος της Τουρκίας είναι να απομονώσει το νησιωτικό σύμπλεγμα του Καστελόριζου από τα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου. Σε μία τέτοια περίπτωση το σύμπλεγμα του Καστελορίζου θα εμφανίζεται ως μία μικρή συστάδα νησιών που βρίσκονται αντιμέτωπες με το υπερπολλαπλάσιο εύρος των τουρκικών ακτών. Το μικρό μήκος των ακτών του ελληνικού νησιωτικού συμπλέγματος θα βρίσκεται σε δυσαναλογία με τις θαλάσσιες περιοχές που θα του αποδοθούν με τη μέθοδο της μέσης γραμμής, εν συγκρίσει με τις τουρκικές ακτές και τις δικές τους θαλάσσιες περιοχές. Επομένως, η Τουρκία θα ζητήσει να αποδοθεί στο σύμπλεγμα του Καστελόριζου μόνον αιγιαλίτιδα ζώνη. Δεν θα έχει δικαίωμα ούτε για υφαλοκρηπίδα ούτε για ΑΟΖ.

Θα πρέπει να επισημανθεί όμως ότι στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή της ανατολικής Μεσογείου δεν έχουμε μόνον την προβολή των ακτών του Καστελόριζου. Στην ίδια περιοχή υπάρχουν η Ρόδος, η Κάρπαθος και η Κρήτη. Η προβολή των ακτών τους (μαζί με αυτές του νησιωτικού συμπλέγματος της Μεγίστης) προσδιορίζει τις θαλάσσιες ζώνες της περιοχής. Για αυτό το λόγο και η επίσημη ελληνική θέση είναι ότι στόχος «είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας μεταξύ των δύο χωρών σε όλο το εύρος της, από τη Θράκη μέχρι το Καστελόριζο». [Δήλωση του εκπροσώπου του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών, 6 Μαρτίου 2011].

Τον τελευταίο καιρό πληθαίνουν οι ενδείξεις ότι η ελληνική κυβέρνηση αποδέχεται τον διαχωρισμό του Καστελόριζου από τα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου. Δεν είναι μόνον η όψιμη ανακάλυψη για τα όρια του Αιγαίου και την εξαίρεση του Καστελόριζου από αυτό. Είχαμε επιπλέον τρεις διαδοχικές δηλώσεις από τον υπουργό Εξωτερικών:

-«Πώς μπορεί κάποιος να αποκλείσει από αυτή την περιοχή την Τουρκία η οποία έχει τόσα χιλιόμετρα ακτή στη Μεσόγειο; Κανείς δεν ισχυρίζεται το αντίθετο από αυτό», 20 Μαρτίου 2019
-«εμείς θεωρούμε ότι σε όλα τα θέματα που την αφορούν, η Τουρκία έχει δικαιώματα», 21 Μαρτίου 2019
-«Δεν θέλουμε να αποκτήσουμε μονοπωλιακή ιδιοκτησία εκεί που θεωρούμε ότι έχουμε συμφέροντα», 22 Μαρτίου 2019

Όλα αυτά δείχνουν να θέλουν να προετοιμάσουν την ελληνική κοινή γνώμη για την υποτιθέμενη μειωμένη επήρεια του συμπλέγματος του Καστελορίζου σε μία οριοθέτηση. Κατ’ ακολουθίαν, προκειμένου να καταλήξουμε να μην έχουν τα νησιά υφαλοκρηπίδα, μας συμφέρει η συνεκμετάλλευση όλης της περιοχής με την Τουρκία χωρίς προηγούμενη οριοθέτηση.

Αντίστοιχες υπεραπλουστευτικές αντιλήψεις πρυτάνευσαν και στη συμφωνία των Πρεσπών. Για να μην έχουμε επανάληψη του ιδίου έργου, υπενθυμίζεται ότι πάγια ελληνική θέση από το 1974 είναι πως η διαπραγμάτευση για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας (και της ΑΟΖ, οψέποτε θεσπισθεί) θα πρέπει να είναι συνολική και όχι αποσπασματική και να αφορά ενιαία σε όλο το μήκος των ελληνικών θαλασσίων συνόρων, από το δέλτα του Έβρου έως και τη Στρογγύλη ανατολικά του Καστελόριζου.

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ